Ngày 18/6, tại Hà Nội, Bộ Công Thương tổ chức Diễn đàn “Phát triển năng lượng sạch: Xu thế và thách thức”. Tham dự diễn đàn có ông Hoàng Quốc Vượng - Thứ trưởng Bộ Công Thương, ông Hoàng Tiến Dũng - Cục trưởng Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo, PGS.TS Bùi Quang Tuấn - Viện trưởng Viện quản lý kinh tế trung ương, ông Hoàng Tiến Dũng - Cục trưởng Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo (Bộ Công Thương), TS Trần Đình Thiên - chuyên gia kinh tế, thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng... cùng đông đảo các doanh nghiệp tham gia.

nang luong tai tao dang la manh dat tiem nang doi voi cac nha dau tu nuoc ngoai
Quang cảnh diễn đàn

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Công Thương Hoàng Quốc Vượng cho biết, hiện ngành năng lượng Việt Nam đã vươn lên mạnh mẽ, cơ bản đáp ứng nhu cầu cho năng lượng sản xuất kinh doanh, đời sống, đóng góp an ninh quốc phòng. Nhu cầu năng lượng sơ cấp trong 10 năm qua, năm 2007-2017, tăng trưởng 14,6%, riêng sản lượng điện thực phẩm tăng trưởng bình quân 9,5%. 

Thứ trưởng cũng nêu rõ, dự báo trong giai đoạn 5 năm tới, nhu cầu điện năng vẫn tăng trưởng 8,5-9,5%. Với nhu cầu điện thương phẩm như trên, dự kiến công suất điện 13.000-14.000 MW. Đến nay, mới có 6.000 MW/năm. Từ nay năm 2030, mỗi năm cần công suất suất 5.000-7.000 MW/năm. Vì thế, đây là nhiệm vụ thách thức đặc biệt trong bối cảnh Quy hoạch điện VII được điều chỉnh. 

“Mặc dù Quy hoạch này được điều chỉnh từ năm 2016 nhưng trước nhu cầu bảo vệ môi trường, đã phải trì hoãn, hoặc không được xây dựng hoặc chậm tiến độ, trong bối cảnh đó, đáp ứng nhu cầu năng lượng, thời gian qua, Chính phủ và Bộ Công Thương có điều chỉnh cần thiết, cụ thể đẩy mạnh nhanh hơn dạng năng lượng sạch như năng lượng mặt trời, gió. Với sự tham mưu của Bộ Công Thương, thời gian qua, Chính phủ đã ban hành rất nhiều cơ chế chính sách thúc đẩy mạnh hơn năng lượng sạch như năng lượng mặt trời, gió - có rất nhiều tiềm năng”- Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng khẳng định.

Tham gia phát biểu tại diễn đàn, ông Bùi Quang Tuấn - Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam cho hay, hiện nay đang có cuộc đua sử dụng NLTT, đây là xu hướng khách quan, có sức ép cho các nước đi sau đặc biệt là các nước đang phát triển đang đối mặt với thực hiện tăng trưởng xanh, bảo vệ môi trường, giảm phát thải khí nhà kính…

Nhận thức rõ tầm quan trọng của năng lượng sạch, NLTT đối với nền kinh tế, Đảng và Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách chú trọng phát triển năng lượng NLTT. Đặc biệt, gần đây nhất, Nghị quyết số 55 về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 được Bộ Chính trị ban hành đầu năm 2020 đã có nhiều đột phá trong phát triển năng lượng quốc gia.

Bên cạnh đó, Nghị quyết 55 cũng nêu rõ nhiệm vụ: Tạo lập môi trường thuận lợi, minh bạch; công khai quy hoạch, danh mục các dự án đầu tư; xóa bỏ mọi rào cản để thu hút, khuyến khích tư nhân tham gia đầu tư, phát triển các dự án năng lượng trong và ngoài nước, chú trọng những dự án phát điện và các hoạt động bán buôn, bán lẻ điện theo cơ chế thị trường.

Ông Bùi Quang Tuấn cũng nêu rõ vấn đề cấp thiết hiện nay là làm thế nào tạo ra cơ chế chính sách để tự do hóa, tạo thị trường NLTT cạnh tranh thu hút đầu tư từ khu vực bên ngoài, đặc biệt doanh nghiệp (DN) đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

"Tất nhiên không phân biệt DN FDI và trong nước, nếu có cơ chế thông thoáng thì sẽ có sự quan tâm lớn các DN khu vực ngoài nhà nước tham gia vào phát triển truyền tải điện. Nếu làm được sẽ huy động tất cả nguồn lực bên ngoài nhà nước tham gia để cùng phát triển. Đây là sự nghiệp cần có sự chung tay của nhiều chủ thể, nhà quản lý, chính quyền địa phương, đặc biệt là các DN, hộ gia đình”- ông Bùi Quang Tuấn cho hay.

Phát biểu kết thúc diễn đàn, Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng một lần nữa nhấn mạnh, với định hướng tại Nghị quyết số 55 về Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam, Bộ Công Thương đang chỉ đạo các cơ quan liên quan thực hiện các chỉ đạo tại Nghị quyết 55 thông qua quy hoạch phát triển ngành điện.

“Tuy nhiên khi phát triển mạnh NLTT, cũng phải đối mặt thách thức lớn. Bản chất của năng lượng sạch là dạng năng lượng không có sự ổn định, khó vận hành hơn so với năng lượng truyền thống. Điều này đặt ra thách thức, làm sao phát triển nhanh và mạnh, trong khi đó phải đảm bảo sự an toàn, tin cậy của hệ thống điện”- Thứ trưởng lưu ý.

Mặt khác, vấn đề phát triển năng lượng sạch, NLTT ở Việt Nam không nằm ngoài xu thế chung của khu vực và thế giới. Theo đó, thị trường NLTT Việt Nam đang là mảnh đất tiềm năng đối với các nhà đầu tư nước ngoài. Đặc biệt trong bối cảnh diễn ra mạnh mẽ quá trình tái cơ cấu các chuỗi sản xuất cung ứng trên thế giới sau đại dịch Covid-19.

“Để đảm bảo chuyển dịch năng lượng công bằng, hài hòa lợi ích của các bên, cộng đồng DN, các địa phương cần tăng cường đối thoại, chia sẻ thông tin, giải pháp, bài học kinh nghiệm trong nước cũng như quốc tế và hợp tác cùng hành động tháo gỡ khó khăn, hóa giải điểm nghẽn cho phát triển năng lượng sạch, NLTT của Việt Nam” - Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng nhấn mạnh.